પર્યુષણ પર્વને અનુલક્ષીને મહેન્દ્ર શાહનાં જૈન પેઈંટીંગ્ઝનું ઇ-પ્રદર્શન

August 22, 2014

મહેન્દ્ર શાહ : સ્વાગત : પરિચય

મહેન્દ્ર શાહ – પોતાની નજરે

૧૯૪૫માં જન્મેલ મહેન્દ્ર શાહ છેલ્લા ૪૦ વર્ષથી અમેરીકામાં સ્થાયી થયેલ છે. અભ્યાસે આર્કીટેક્ટ, વ્યવસાયે ધંધામાં અને શોખે કાર્ટુનીંગ,પેઈંટીંગમાં. છેલ્લાં પાંચ વર્ષથી ધંધામાંથી રીટાયર્ડ, પણ એમણે એમના કાર્ટુનીંગ, પેઈંટીંગ, ગઝલાક્ષરીના શોખને રીટાયરમેન્ટ આપ્યું નથી. દર અઠવાડીયે વેગુના વાચકોને એમનાં અવનવાં કાર્ટુન્સ અને પેઈંટીંગ્ઝ માણવાનો લ્હાવો તો મળે છે.., સાથે સાથે ઈન્ટરનેટ, સોસીયલ મિડીયા, વેબસાઈટ્સ, પબ્લીકેશન્સના જરીયે ૫૦૦૦ થી વધારે ચાહકો સુધી અમેરીકા, ભારત, કેનેડા, આફ્રીકા, યુરોપ, મીડલ ઈસ્ટ સુધી પહોચે છે, એમના સર્જનના રીસ્પોન્સમાં જ્યારે કોઈક ચાહક લખે કે “You made my Day!”, ત્યારે એમને પણ એવું જ લાગે છે કે એ ચાહકે” Made my Day!”

અત્યાર સુધી ૧૫૦૦ થી વધારે કાર્ટુન્સ અને ૨૦૦ થી વધારે પેઈંટીંગ્ઝ બનાવી ચૂક્યા છે, તથા દેશ વિદેશમાં અસંખ્ય પ્રદર્શનો યોજાયાં છે.

મહેન્દ્દ્રભાઇ સાથે વેબ ગુર્જરીપર તેમનાં ઇ-પ્રદર્શનો રજૂ કરવાની વાતચીત ચાલતી હતી તેમાંથી કેટલીક અંતરંગ વાતો પણ આપણને જાણવા મળી છે. જેમ કે –

“મહેન્દ્ર શાહને ચાહક મિત્રો હંમેશાં પૂછતા હોય છે કે .., “તમને કાર્ટુન્સ અને પેઈંટીંગ્સના અવિરત આઈડીયા કેવી રીતે આવે છે? ” મહેન્દ્રભાઈ પાસે એનો એક જ જવાબ હોય છે.., પત્ની અરૂણા સાથે હંમેશની એમની પાંચ માઈલની વૉક! બંને જણ સવારે અડધો એક કપ ચા પીને નજીકની ટ્રેઈલમાં ચાલવા નીકળી જાય છે.., (Rain or Shine!) અને આ પોણા બે કલાક ચાલવાના સમયમાં એમનું મગજ નવા કાર્ટુન્સ અને પેઈંટીંગ બનાવવામાં પ્રીઓક્યુપાઈડ થઈ ગયેલ હોય છે.., પત્નીની ફરીયાદ રહ્યા કરે છતાં મગજ મગજનું કામ કર્યા કરે છે, અને ઘરે આવી એમના મગજમાં જમા થયેલ સામાન, પાંચ આંગળીઓ, બ્રશ, પેન, અને પેન્સીલ દ્વારા ડ્રૉઈંગ પેપર પર ઠલવાય છે! દોરવાની આદત તો એમને નાનપણથી હતી.., પાછો એમાં એમનો રમૂજી સ્વભાવ ભળ્યો!”

બે કાર્ટુન્સ પુસ્તકો, એક ગુજરાતી.., “અમે અમેરીકન અમદાવાદી” અને બીજું અંગ્રેજી “I said it too!” બહાર પડી ચૂક્યાં છે. વૈયક્તિક અને સામાજિક ટેવો, માન્યતાઓ, રૂઢિઓ,અભિગમ,વર્તન,તરાહોને, એમનાં કાર્ટુંન્સ વ્યંગ અને કટાક્ષને પાત્ર બનાવી દે છે, અને વાચકના મુખ પર આછું સ્મિત ફરકતું કરી દેવાની સાથે સાથે તેને વિચારતો પણ કરી મુકે છે.

પેઈંટીંગ્ઝની બાબતમાં મહેન્દ્ર શાહને ભારતીય શૈલી જેવી કે મિથિલા, ફોક આર્ટ પરથી ઈન્સ્પાયર થઈ ધાર્મિક, અને ભારતીય સંસ્કૃતિ થીમ પર પેઈંટીંગ્ઝ બનાવવાં વધારે ગમે છ. તેમનાં ઘણાં પેઇન્ટીંગ્સ ધાર્મીક, ઐતિહાસીક પુસ્તકો, માયથોલોજી, ફોક આર્ટ પરની પ્રેરણા પર આધારીત રહ્યાં છે.ચારકોલ પેન્સીલ, ક્રેયૉન્સ, વૉટર કલર, એક્રલીક, શેડોબોક્ષ, પથ્થર એ એમનાં મીડીયમ્સ અને મટીરીયલ્સ રહ્યાં છે.

વેબ ગુર્જરી પર તેમની વ્યંગ ચિત્ર કળાની માર્મિક દૃષ્ટિની લહાણ આપણે ઘણા સમયથી માણી જ રહયાં છીએ. તેમનાં પેઇન્ટીંગ્ઝને પણ વેબ ગુર્જરી પર રજૂ કરવા માટે જ્યારે તેમની સમે પ્રસ્તાવ મૂક્યો ત્યારે તેમણે તત્કાળ સંમતિ દર્શાવી. એટલે હવે યોગ્ય અવસરના સંદર્ભમાં તેમનાં પેઇન્ટીંગ્સનું દર્શન પણ વેગુ પર નિહાળવા મળશે.આવતા તહેવારો ને અનુલક્ષી વેબ ગુર્જરીએ એમનાં ધાર્મીક પેઈંટીગ્ઝ પોસ્ટ કરવાનું નક્કી કર્યું છે. પર્યુષણ પર્વને અનુલક્ષી જૈન પેઈંટીંગ્ઝ અને એ પછી ગણેશ ચતૂર્થી નિમીત્તે ગણેશ પેઈંટીગ્ઝનો વાચકોને લાભ મળશે.

મહેન્દ્રભાઇ શાહનું વેબ ગુર્જરીના મંચ પર ફરી એક વાર સાભાર સ્વાગત છે.

- સંપાદકો